Brabantse Wouden

Proficiat, je woont in een nationaal park! Maar wat betekent dat nu?

De Vlaamse regering heeft het Nationaal Park Brabantse Wouden op 13 oktober 2023 officieel erkend. Daar ging een heel lange voorbereiding aan vooraf door heel wat partners: 12 gemeentebesturen – het College van Burgemeester en Schepen van Oud-Heverlee heeft op 17/08/2021 beslist om toe te treden tot de coalitie - , de provincie Vlaams-Brabant, middenveldorganisaties, landbouwers, het Agentschap voor Natuur en Bos, de Vrienden van Heverleebos en Meerdaalwoud vzw, de Koninklijke Schenking, de Stichting Zoniënwoud en zoveel vrijwilligers en inwoners die mee de kar hebben getrokken.

Tussen het Hallerbos, het Zoniënwoud en het Meerdaalwoud vind je robuuste bossen, kronkelende rivieren en open velden. Samen goed voor meer dan 10.000 hectare waardevolle natuur. De natuurlijke meanders van de Dijle, Laan en IJse zorgen er voor een klimaatbestendig landschap vol levende natuur. Als je uit de riviervalleien klimt, kom je op het Brabants plateau waar de mooiste holle wegen diep in het landschap snijden.

Doelstellingen van een nationaal park

Als nationaal park moet je aan heel wat eisen voldoen:

  • voldoende samenhangende oppervlakte natuur (= de natuurkernzone)
  • goede samenwerking tussen de betrokken overheden en het brede middenveld
  • een heldere visie op de ontwikkeling van het gebied in de volgende decennia
  • een duidelijke visie op erfgoed, ruimtelijke ontwikkeling en duurzaam toerisme zorgt ervoor dat bewoners en bezoekers zich welkom voelen in het park

Omwille van het grote landschappelijke belang van de landbouwsector in de Brabantse wouden, werd nog een hoofdstuk over duurzame landbouw aan toegevoegd.

Een masterplan voor natuur, landbouw en elke bewoner. Dat masterplan omvat ideeën en maatregelen om de natuur te versterken, uit te breiden en te verbinden, met speciale aandacht voor zeldzame en gevoelige dier- en plantensoorten. Maar het plan denkt ook aan de bewoners. Want wie hier woont en leeft, werkt of onderneemt, moet mee genieten van de sterktes van dit nationale park. En de kans krijgen om mee te timmeren aan de uitbouw ervan. Zo heeft de brede coalitie van organisaties en landbouwers ook de ambitie om landbouw een volwaardige plaats en toekomst te geven in de Brabantse Wouden. We zetten daarbij volop in op een duurzame landbouw die voedsel produceert voor de streek en zorg draagt voor de biodiversiteit in het landbouwgebied.

Wat is dit dat masterplan ? Heeft dit gevolgen?

Het Masterplan met een tijdsduur van 24 jaar vormt een samenhangend en geïntegreerd geheel van doelstellingen en projectvoorstellen Het Masterplan is immers de start van een proces van samenwerking. Het plan is niet te beschouwen als een document dat in al zijn doelstellingen en projecten goedgekeurd moet worden door alle partners of participanten en is geen “beslist beleid”. Het masterplan is een soort bibliotheek met heel veel boeken. Wanneer er budget en politieke en maatschappelijk draagvlak zijn, kan dat boek uit de bibliotheek gehaald worden en de realisatie van het al of niet aangepast projectvoorstel starten. Belangrijk om te weten is ook dat het masterplan geen verplichtingen of beperkende maatregelen genereert bovenop de vigerende regelgeving voor de houders van zakelijke rechten binnen de Brabantse Wouden of voor de gebruikers ervan, tenzij uitdrukkelijk anders overeengekomen. Dit betekent dus dat het Masterplan niet mag doorwerken in de vergunningverlening of weigering van een vergunningsaanvraag.

De doelstellingen uit dit Masterplan zullen gefaseerd worden gerealiseerd. Het Masterplan bevat daartoe ook een ruim voorstel van projecten voor de eerste werkperiode van 6 jaar, het zogenaamde Operationeel Plan. De gefaseerde opstart van deze projecten is afhankelijk van het aantrekken van financiering en cofinanciering én van het nog te nemen engagement van gemeenten en andere partners om er al dan niet in te participeren.

De eerste projecten?

Wanneer zal je echt iets merken van deze erkenning? Misschien niet meteen, want er moet nog veel werk achter de schermen gebeuren. Sponsoring en financiering zoeken, personeel aanwerven, werkgroepen opstarten, de partners op eenzelfde lijn brengen en zo meer.