Bestrijding invasieve uitheemse planten en dieren

Invasieve planten en dieren zijn soorten die:

  • door de mens geïntroduceerd werden (vrijwillig of toevallig) buiten hun natuurlijk verspreidingsgebied (exotische soorten)
  • geïntroduceerd werden na het jaar 1500
  • in staat zijn zich te naturaliseren: kunnen overleven en zich voortplanten in de natuur
  • een sterke verspreidingscapaciteit hebben waardoor de populatie sterk kan toenemen

Invasieve planten en dieren zijn één van de belangrijkste problemen van de 21ste eeuw. Het aantal uitheemse soorten neemt de laatste jaren immers sterk toe. Hierdoor bedreigen zij in grote mate de lokale biodiversiteit.

Het is een belangrijk probleem voor het behoud van de biodiversiteit. Deze invasieve exoten hebben buiten hun natuurlijke verspreidingsgebied een zeer negatieve invloed op:

  • de biodiversiteit: exoten verdringen inheemse soorten en roeien in bepaalde gebieden zelfs kwetsbare soorten uit. Hierdoor kunnen investeringen in natuurinrichting en soortbescherming teniet gedaan worden
  • de economie: de economische schade door de opmars van exoten in België wordt op ± 1,3 miljard euro per jaar geschat !
  • de aantrekkelijkheid van het landschap
  • vaak ook op de veiligheid: zo kunnen exotische waterplanten door hun wildgroei de waterdoorstroming belemmeren, met een verhoogde kans op overstromingen tot gevolg.

Wat kan u zelf doen?

De meeste invasieve exoten zijn bij ons terechtgekomen door een, vaak onbewust, onoordeelkundig gebruik van de soorten. Zo werd reuzenbalsemien als sierplant geïmporteerd of werden Canadese ganzen gehouden als siervogels, zonder stil te staan bij de potentieel schadelijke gevolgen die deze soorten kunnen hebben. Het belangrijkste wat je zelf kunt doen, is dan ook je goed te informeren alvorens je bepaalde planten of dieren koopt en ervoor te zorgen dat uitheemse soorten niet in de vrije natuur terechtkomen.

Concrete en eenvoudige acties om de verspreiding van invasieve exoten te voorkomen:

  • Koop inheemse of niet-invasieve uitheemse planten en dieren. Vraag ernaar in de speciaalzaak of vijver- of tuincentrum. Meer informatie rond inheemse alternatieven voor invasieve uitheemse plantensoorten vind je in de brochure Alternatieven voor invasieven. Plant anders. Kies voor biodiversiteit in de tuin.' (pdf - 7 MB) 
  • Dump geen planten of groenafval in de natuur maar op de composthoop of bij het gft-afval. Bekijk ook eens de folder Stop de verspreiding van invasieve waterplanten (pdf - 4 MB)
  • Zorg ervoor dat uitheemse plant- en diersoorten niet kunnen ‘ontsnappen’ naar de vrije natuur. Veel soorten die nu nog geen probleem vormen, kunnen mogelijk later wel voor schade zorgen.
  • Meld de aanwezigheid van invasieve exoten via www.waarnemingen.be/exoten. Om een melding in te voeren moet je je wel op de website registreren. Die registratie is eenvoudig en staat voor iedereen open. Je melding komt terecht bij experts die deze controleren (probeer daarom een foto toe te voegen) en de melding indien nodig doorsturen naar de terreinbeheerders. De aanwezigheid van invasieve uitheemse planten op openbaar domein kan u ook aan de milieudienst melden. De gemeente probeert deze dan te bestrijden.
  • Verwijder invasieve planten die zich op uw terrein bevinden, zodat ze zich niet verder verspreiden.

Relevante producten